Perspectief EQF/NLQF

De Europese kwalificatiekaders worden steeds meer gebruikt: na een periode van ontwikkeling en formele goedkeuring zijn ze nu in steeds meer landen operationeel. Ook in Nederland. In Nederland wordt het EQF/NLQF-niveau bijvoorbeeld op de kwalificatiedossiers vermeld en in personeelsadvertenties. Verder is in Nederland de inschaling van non-formele kwalificaties in een NLQF/EQF-niveau ontwikkeld. Eigenaren van private kwalificaties kunnen deze op aanvraag laten inschalen.

In het algemeen bevorderen kwalificatiekaders de oriëntatie op leerresultaten. Door het omschrijven van opleidingen in termen van leerresultaten kan het onderwijs beter aan bij wat werkenden al hebben geleerd. Het biedt ook meer ruimte voor differentiatie en individuele flexibiliteit. Toch is er nog werk aan de winkel om met het NLQF en EQF de beoogde nationale en internationale transparantie en vergelijkbaarheid te bevorderen.

 

Stand van zaken

In de 39 landen die meewerken aan het Europese kwalificatiekader zijn in totaal 43 nationale kwalificatiekaders opgezet. De kaders zorgen ervoor dat kwalificaties op Europees niveau transparanter en beter vergelijkbaar zijn en spelen nu bovendien een steeds belangrijkere rol op nationaal niveau.
Eind 2015 was de situatie als volgt:

  • In 23 landen hebben de nationale kwalificatiekaders een operationeel stadium bereikt (tegenover 18 landen in 2014).
  • Er zijn 17 landen met volledig operationele NQF’s. Dit zijn naast Nederland: België, Denemarken, Duitsland, Estland, Frankrijk, Ierland, IJsland, Litouwen, Luxemburg, Malta, Noorwegen, Portugal, Tsjechië (gedeeltelijk kwalificatiekader voor beroepsonderwijs en -opleiding), het Verenigd Koninkrijk, Zweden en Zwitserland. Dat zijn er aanzienlijk meer dan in 2014: in dat jaar telde deze categorie slechts zeven landen.
  • Deze 17 landen beschikken samen over 21 verschillende kaders, waaronder drie in België (voor Vlaanderen, Wallonië en de Duitstalige gemeenschap) en drie in het VK (Engeland/Noord-Ierland, Schotland en Wales).

 

Toekomst

Voor de toekomst is het uiteraard van belang dat de nationale raamwerken zich op een duurzame manier ontwikkelen, maar niet minder belangrijk is de zichtbaarheid. Voor alle landen, dus ook voor Nederland gelden daarbij de volgende aandachtspunten:

  • De zichtbaarheid van NQF’s voor het algemene publiek en de betrokkenheid van belanghebbenden vergroten, zowel binnen onderwijs/opleiding als op de arbeidsmarkt.
  • NQF’s moeten het valideren van niet-formeel en informeel leren beter integreren. Alleen dan kunnen de kaders een verschil maken voor een leven lang leren en waarde toevoegen aan loopbaanontwikkeling.
  • NQF’s moeten het gebruik van leerresultaten bevorderen als basis voor beoordeling van kwalificaties.
  • Betere integratie van NQF’s in het reguliere beleid voor onderwijs, opleiding en werkgelegenheid om optimaal te profiteren van de mogelijkheden die zij bieden.